Jak co roku wśród zwiedzających znaleźli się mali i duzi wielbiciele regionalnego dziedzictwa. Dorośli chętnie uczestniczyli w oprowadzeniach i wykładach, dzieci miały okazję zagrać w gry terenowe, obejrzeć pokazy obrazujące życie w dawnych czasach czy po prostu twórczo ponudzić się w oczekiwaniu na zwiedzających opiekunów.

Dobrze zorganizowaną i liczną grupą odbiorców byli seniorzy, którzy odwiedzali wybrane miejsca w towarzystwie przyjaciół i znajomych. Często były to osoby należące do klubów PTTK, a więc mające rozległą wiedzę, którą potrafili zaskoczyć niejednego przewodnika.

Kawiarnia Noworolski w Krakowie, fot. K. Kosmalska (MIK, 2013) CC BY SA 3.0

Podczas Dni, nie zabrakło niespodzianek miłych i tych mniej przyjemnych. Do ostatnich trzeba niestety zaliczyć pogodę, która w drugi weekend nie zachęcała do turystycznych wypraw. Tym bardziej więc doceniamy wysiłek wszystkich, którzy postanowili skorzystać z zaproszenia gospodarzy obiektów i MIK i odwiedzili kilkanaście wyjątkowych, często nieznanych i na co dzień niedostępnych zabytków. Mamy nadzieję, że pozytywne emocje, których doświadczyli podczas tegorocznych Dni Dziedzictwa będą ich zachęcać do kolejnych wędrówek po małopolskich szlakach.

25 i 26 maja z pewnością warto odwiedzić znane już krakowianom, ale mniej popularne wśród turystów Muzeum Inżynierii Miejskiej, leżące na Krakowskim Szlaku Techniki. Będzie je można zwiedzać indywidualnie lub w towarzystwie przewodnika. Niewątpliwą atrakcją będzie zapewne możliwość zwiedzenia także najbliższej okolicy i poznania jej industrialnego dziedzictwa. Spacer po terenie zajezdni, gazowni i elektrowni przewidziano na sobotę (25 maja, godz. 12.30), tego samego dnia organizowany jest też spacer poświęcony architekturze przemysłowej tego rejonu, przełomu XIX i XX (godz. 16.00). Natomiast w niedzielę z muzeum wyruszy wycieczka zabytkowym autobusem, tzw. ogórkiem, która wiedzie przez wszystkie miejskie zabytki techniki (26 maja, godz. 11.00, 12.45, 14.30). W ramach tej trasy dla zwiedzających zostaną otwarte wspomniana już dawna gazownia (obecnie KSG sp. z o.o. w Tarnowie, Oddział Zakład Gazowniczy w Krakowie) oraz elektrownia (na co dzień siedziba TAURON Dystrybucja SA). Po obu obiektach organizowane będą oprowadzania, na które należy się wcześniej zapisać (rezerwacja w dniach 20–24 maja, mailowo: [email protected] lub tel.: 12 423 35 55).

Zupełnie inny charakter będzie miała wyprawa na szlak Dwory Małopolski. W Nawojowej Górze, położonej nieopodal Krzeszowic, na zwiedzających oczekuje malownicza willa rodziny Domańskich, w której zachowało się oryginalne wyposażenie domu, m.in. kuchnia w stylu zakopiańskim projektu Stanisława Witkiewicza czy meble sypialniane inspirowane motywami egipskimi. W Płazie znajduje się pałac rodziny Starzeńskich, otoczony parkiem, w którym można napotkać oryginalne gatunki roślin, takie jak tulipanowiec amerykański czy modrzew japoński. Podczas majowego weekendu będzie można zwiedzić część pomieszczeń pałacowych, w tym hol i wieżyczkę, z oryginalnie zachowanymi detalami. Obiekt ze względu na swoje aktualne przeznaczenie – Dom Pomocy Społecznej – nie będzie udostępniony do indywidualnego zwiedzania, ale co pół godziny organizowane będą oprowadzania (sobota i niedziela, 25–26 maja, godz. 10.00–17.00). Dwór Emila Zegadłowicza w Gorzeniu Górnym to kolejny zabytek, w którym będzie można obejrzeć zachowane wnętrza i elementy ich oryginalnego wyposażenia. Podobnie jak w Płazie, zwiedzanie gorzeńskiego dworu będzie możliwe tylko z przewodnikiem (sobota i niedziela, 25–26 maja, godz. 10.00, 11.30, 13.00, 14.30, 16.00, 17.00).

Małopolska Trasa UNESCO to trzeci szlak, którego zabytki będzie można zwiedzać podczas dwóch weekendowych dni. Znajdujący się w Sękowej jeden z najpiękniejszych drewnianych kościołów Małopolski i Podkarpacia – XVI-wieczny kościół pw. św. św. Filipa i Jakuba Apostołów – po dziś dzień zachwyca artystów i zwiedzających swoją strzelistą sylwetką. W Lipnicy Murowanej, niegdyś średniowiecznym mieście, położonym na dawnym szlaku handlowym wiodącym z Krakowa na Węgry, stoi modrzewiowy kościół pw. św. Leonarda z XV wieku, który zachował się w prawie niezmienionym kształcie, harmonijnie wpisując się w naturalny krajobraz. Natomiast w lokowanej przez Kazimierza Wielkiego wsi Binarowa zwiedzić będzie można wzniesiony w XVI wieku jodłowy kościół pw. św. Michała Archanioła. Świątynia zachwyca niezwykłym bogactwem i kolorystyką niedawno odrestaurowanych malowideł ściennych, które szczelnie pokrywają całe jej wnętrze. Wszystkie wspomniane kościoły 10 lat temu zostały wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego i Przyrodniczego UNESCO.

Program wydarzenia przewiduje wiele atrakcji takich, jak spacery: Krakowskie witraże secesyjne, Szlakiem dawnych kawiarni artystycznych Krakowa, specjalne oprowadzania z udziałem gospodarzy obiektów, pokazy m.in. konserwacji dzieł sztuki i prezentacje np. zabytkowej drukarni i introligatorni.

Ponadto specjalnie dla publiczności Małopolskich Dni Dziedzictwa Kulturowego, Muzeum Narodowe w Krakowie przewidziało 18–19 maja bezpłatny wstęp na wystawę w Kamienicy Szołayskich: Zawsze Młoda! Polska sztuka około 1900.

Podczas tego samego weekendu w ramach Dni Dziedzictwa, otwarte dla zwiedzających będą również średniowieczne kościoły szlaku Małopolska Romańska. Wśród obiektów tej trasy znalazły się: kryjący w swym wnętrzu prawdziwe perełki romańskiej architektury kościół pw. św. Jana Chrzciciela w Prandocinie, jeden z najstarszych w Polsce zabytków architektury gotyckiej – bazylika kolegiacka Narodzenia NMP i Muzeum Regionalne w Wiślicy oraz XIII-wieczny kościół pw. św. Wojciecha w Kościelcu Proszowickim.

W drugi weekend wydarzenia − 25 i 26 maja − będzie można zwiedzać kolejne zabytki zlokalizowane na szlakach kulturowych: obiekty Krakowskiego Szlaku Techniki, szlaku Dwory Małopolski oraz drewniane kościoły Małopolskiej Trasy UNESCO.

Zabrakło Ci sił i chcesz poczuć miękkość secesyjnych foteli, popijając kawę w najmodniejszej krakowskiej kawiarni? A może chciałbyś poczuć zapach drewnianych kościołów, które kryją w sobie wiele tajemnic? Intrygują Cię dawne pałace i dwory? Interesujesz się techniką i XIX-wiecznym przemysłem?
Przyjdź na spotkanie z Katarzyną Kobylarczyk, autorką książki „Wejdź na szlak!”, która została wydana w ramach Małopolskich Dni Dziedzictwa Kulturowego. Nie jest jednak zwyczajnym przewodnikiem turystycznym – zawiera 15 reportaży historycznych dotyczących zabytków, które można zwiedzić podczas Dni. Kiedy zaczniesz ją czytać, przeniesiesz się w czasie i poczujesz atmosferę minionych epok oraz poznasz zwykłych ludzi uwikłanych w niezwykłe historie…

O ludziach, zabytkach i książce „Wejdź na szlak!” rozmawiać będą Katarzyna Kobylarczyk i Krzysztof Jakubowski – dziennikarz i znawca historii Krakowa, autor publikacji Kraków na starych widokówkach oraz Przy stoliku – czyli o najstarszych krakowskich kawiarniach, współautor Spacerownika krakowskiego „Gazety Wyborczej”.

Z Katarzyną Kobylarczyk będzie można się spotkać także poza Krakowem:

Szczegółowy program XV Małopolskich Dni Dziedzictwa Kulturowego „Wejdź na szlak!” na www.dnidziedzictwa.pl

Tym razem uczestników wydarzenia, które odbędzie się w dwa majowe weekendy, zaprosimy do odwiedzenia krakowskich obiektów szlaku Młodopolska Małopolska i średniowiecznych kościołów szlaku Małopolska Romańska (18 i 19 maja), a także zabytków Krakowskiego Szlaku Techniki, szlaku Dwory Małopolski oraz kościołów Małopolskiej Trasy UNESCO (25 i 26 maja).

Informacje o każdym z zabytków i szlakach tegorocznej edycji znajdą się na stronie wydarzenia dnidziedzictwa.pl, na której prezentowane są także inne zabytkowe obiekty biorące dotychczas udział w wydarzeniu. W tym roku stronę będzie można wygodnie przeglądać na smartfonie.
Opracowywane jest także wyjątkowe wydawnictwo poświęcone prezentowanym zabytkom i historiom związanych z nimi ludzi, będące drugą już książką w serii Małopolskich Dni Dziedzictwa Kulturowego.
Wstęp na wszystkie wydarzenia oraz publikacja będą, jak co roku, bezpłatne.

Zabytki i szlaki XV Małopolskich Dni Dziedzictwa Kulturowego:

18–19 maja 2013

szlak Młodopolska Małopolska, obiekty krakowskie

• Dom Towarzystwa Lekarskiego w Krakowie (ul. Radziwiłłowska 4, Kraków)
• Akademia Sztuk Pięknych w Krakowie: gmach główny (pl. Matejki 13, Kraków) oraz dawne Muzeum Techniczno-Przemysłowe (ul. Smoleńsk 9, Kraków)
• Kawiarnia Noworolski w Krakowie (Rynek 1, Kraków)

szlak Małopolska Romańska

• Kościół pw. św. Jana Chrzciciela w Prandocinie (pow. krakowski, gmina Słomniki)
• Bazylika kolegiacka Narodzenia NMP oraz Muzeum Regionalne w Wiślicy (woj. świętokrzyskie, pow. buski, gmina Wiślica)
• Kościół pw. św. Wojciecha w Kościelcu (pow. proszowicki, gmina Proszowice)

25–26 maja 2013

Krakowski Szlak Techniki

• Zespół elektrowni miejskiej w Krakowie (ul. Dajwór 27, Kraków)
• Zespół dawnej zajezdni tramwajowej w Krakowie, Muzeum Inżynierii Miejskiej (ul. św. Wawrzyńca 15, Kraków)
• Zespół gazowni miejskiej w Krakowie (ul. Gazowa 12–16, Kraków)

szlak Dwory Małopolski

• Willa Domańskich w Nawojowej Górze (pow. krakowski, gmina Krzeszowice)
• Pałac Starzeńskich w Płazie (pow. chrzanowski, gmina Chrzanów)
• Dwór Emila Zegadłowicza w Gorzeniu Górnym (pow. wadowicki, gmina Wadowice)

Małopolska Trasa UNESCO

• Kościół pw. św. Leonarda w Lipnicy Murowanej (pow. bocheński, gmina Lipnica Murowana)
• Kościół pw. św. Michała Archanioła w Binarowej (pow. gorlicki, gmina Biecz)
• Kościół pw. św. św. Filipa i Jakuba Apostołów w Sękowej (pow. gorlicki, gmina Sękowa)

Motywem przewodnim tegorocznej odsłony Dni, odbywającej się pod hasłem „Wejdź na szlak!”, będą szlaki kulturowe, czyli tematyczne trasy zwiedzania. Tym razem uczestników wydarzenia, które odbędzie się w dwa majowe weekendy, zaprosimy do odwiedzenia krakowskich obiektów szlaku Młodopolska Małopolska i średniowiecznych kościołów szlaku Małopolska Romańska (18 i 19 maja 2013), a także zabytków Krakowskiego Szlaku Techniki, szlaku Dwory Małopolski oraz wspomnianych kościołów Małopolskiej Trasy UNESCO (25 i 26 maja 2013).

Trwają już prace nad programem wydarzeń towarzyszących Małopolskim Dniom Dziedzictwa Kulturowego, które od lat umożliwiają poznawanie najpiękniejszych i najciekawszych miejsc regionu, zwłaszcza tych mało znanych i na co dzień niedostępnych. Z myślą o publiczności Dni, a także o wszystkich, którzy cenią sobie turystykę krajową i szukają inspiracji do poznawania Polski, rozbudowywany jest także portal dnidziedzictwa.pl prezentujący ponad 150 zabytkowych obiektów w Małopolsce, który zostanie dostosowany także do przeglądania na urządzeniach mobilnych.

Informacje o każdym z zabytków tegorocznej edycji Dni oraz o szlakach znajdą się także w wyjątkowym przewodniku, będącym drugą już książką z serii przewodników Małopolskich Dni Dziedzictwa Kulturowego. Wstęp na wszystkie wydarzenia oraz publikacja będą, jak co roku, bezpłatne.

Zabytki na szlakach:

W pierwszy weekend, 18–19 maja 2013, zostaną pokazane obiekty na szlakach:

Młodopolska Małopolska w Krakowie

Małopolska Romańska w północno-wschodniej Małopolsce oraz w województwie świętokrzyskim (historyczna Małopolska).

Podczas drugiego weekendu, 25–26 maja 2013, będzie można zwiedzać zabytki:

Krakowskiego Szlaku Techniki,

szlaku Dwory Małopolski.

Małopolskiej Trasy UNESCO

20 i 22 listopada 2012 r. w Małopolskim Instytucie Kultury odbyły się warsztaty dla nauczycieli i animatorów kultury uczestniczących w dziesiątej edycji Konkursu plastyczno-edukacyjnego „Skarby Małopolski”, realizowanej w ramach XV Małopolskich Dni Dziedzictwa Kulturowego. Tegoroczna, jubileuszowa, edycja konkursu wiąże się z pewnymi zmianami. Oprócz szkół gimnazjalnych i centrów kultury, po raz pierwszy w konkursie biorą udział nauczyciele i uczniowie szkół ponadgimnazjalnych. Wprowadziliśmy także temat – grę, dając przy tym uczestnikom dużą dowolność interpretacyjną.

Więcej informacji o przebiegu warsztatów na stronie Małopolskiego Instytutu Kultury

We współpracy z władzami lokalnymi i gospodarzami obiektów, ustalono listę 12 zabytków, zlokalizowanych na 4 trasach zwiedzania. Wśród udostępnianych zabytków znajdują się także obiekty na co dzień niedostępne.

W pierwszy weekend, 18–19 maja 2013, zostaną pokazane obiekty na szlakach:

Podczas drugiego weekendu, 25–26 maja 2013, będzie można zwiedzać zabytki:

Zgodnie z coroczną tradycją zwiedzający będą mogli wziąć udział w oprowadzaniu opatrzonym fachowym i interesującym komentarzem, a także w licznych wydarzeniach towarzyszących. Informacje o każdym z zabytków oraz szlakach znajdą się w wyjątkowym przewodniku, będącym drugą już książką z serii przewodników Małopolskich Dni Dziedzictwa Kulturowego. Wstęp na wszystkie wydarzenia oraz publikacja będą, jak co roku, bezpłatne.